محفاظت از داده های پژوهش

در سال ۲۰۱۴ کشور چین اعلام کرد که پژوهشگران چینی می بایست داده های پژوهش خود را به بانک داده ملی چین منتقل نمایند و همچنین اجازه دسترسی آزاد به مجموعه داده های خود دهند. این قوانین بخشی از حرکت چین به سمت امنیت داده ها محسوب می گردد. به راستی محفاظت از داده های پژوهش چه تاثیری بر تحقیق ما دارد؟

هنگامی که مشغول نوشتن این مقاله بودم، به طور اتفاقی یکی از دوستانم که در مقطع دکتری مشغول به تحصیل است با من تماس گرفت و داستانی غم انگیز از یکی از دوستانش را برایم نقل کرد: او همه داده های پژوهش خود را که نتیجه پنج سال کار او بود، بر روی یک هارد دیسک ذخیره کرده بود. بر اثر یک اشتباه تمامی این داده ها از دست رفتند و اکنون قابل بازیابی نیستند!


دکتر لوسی بی در مقطع دکتری داده های پژوهش خود را از دست داده است.

مشخصا دنیای پژوهش خانه داستان های ترسناک عدم مدیریت و از دست دادن داده ها است و همیشه قربانیانی وجود دارند که به همین دلیل از دانشگاه انصراف داده یا مسیر پژوهش خود را بر اساس داده های بازیابی شده تغییر می دهند. اگر دانشجوی علوم پزشکی باشید، احتمالا آزمایشگاه دانشگاهتان مملو از داده های پژوهش تان می باشد. اگر دانشجوی علوم انسانی هستید، مطمئنا هارد دیسکتان پر از داده های صوتی، ویدیویی و متنی است.

عموما پژوهشگران بر این باورند که داده هایشان از امنیت کافی برخوردارند، با این حال این تصور از واقعیت فاصله دارد. اغلب اوقات دانشجویان و پژوهشگران آن چنان غرق طی مراحل انجام پایان نامه، اخذ مدرک و ارتقای رتبه علمی می گردند که گاهی اوقات از پایه های پژوهش – داده ها – غفلت می ورزند. کار بر روی پروژه های پژوهشی آن هم در مدت زمان زیاد مستلزم ارتقای مداوم منابع داده توسط پژوهشگر می باشد. پس از مدتی این امر باعث می گردد تا حجم زیادی داده غیر مرتبط تولید گردد که دنبال کردن هر مجموعه از آن منجر به خروجی متفاوتی خواهد شد. در چنین سناریویی، مدیریت داده های پژوهش برای انجام موفقیت آمیز پروژه پژوهشی لازم و ضروری است. این نوشتار نکاتی کلیدی جهت مدیریت داده های پژوهش را به شما معرفی می نماید:

چرا محافظت از داده ها مهم است؟

در دنیای پژوهش، داده ها به دلیل این که کیفیت و یکپارچگی تحقیق را نشان می دهند، از اهمیت ویژه ای برخوردارند. بنابراین محفاظت از داده های پژوهش برای هر محقق امری ضروری است. دانشگاه ها نیز به طور فزاینده ای سیستم های مدیریت داده های خود را به روز نگه می دارند تا پژوهشگران بتوانند به آسانی و به صورت امن داده ها را ذخیره و بازیابی نمایند.

مدیریت داده های صحیح را می توان به عنوان کلید حل یکی از بزرگترین مشکلات پژوهش قلمداد کرد – عدم بازیابی داده ها. مدیریت صحیح داده ها و ذخیره سازی آنها با قالب دلخواه، تنوع در استفاده از داده ها را امکان پذیر می سازد؛ پژوهشگران می توانند انواع مختلف مجموعه داده ها را به شیوه های متفاوت استفاده کنند. علاوه بر این مدیریت داده ها اجازه می دهد تا بین بازخوانی های متعدد مجموعه داده ای یکسان توسط افراد مختلف تفکیک صورت گیرد. دسترسی پذیری داده ها نکته کلیدی حصول اطمینان از بازیابی داده هاست.

مدیریت داده ها باعث می گردد تا پژوهشگر در مقابل از دست داده ها – که باعث عواقب ناخواسته در نتایج پژوهش می شود – ایمن گردد. دوست همکارم می بایست سالها زمان صرف کند تا پژوهش خود را در آستانه اتمام دوباره تکرار نماید.

دسترسی پذیری پژوهش: نکته ای برای آینده

از آن جا که دسترسی پذیری داده ها بر توانایی ایجاد پژوهش موجود و کاوش احتمالات ناشناخته دلالت دارد، جوانب حیاتی مدیریت داده ها را شکل می دهد. نتایج یک نظرسنجی منتشر شده در نشر Springer Nature بیان می کند که بیش از ۷۰ درصد پاسخ دهندگان بر این توافقند که مقالات پژوهشی آینده، کتاب های علمی و داده های پژوهش می بایست از طریق Open Access – دسترسی آزاد – در دسترس باشند. بیش از ۹۱ درصد کتابداران شرکت کننده در این نظرسنجی اظهار داشتند که Open Access، آینده دنیای چاپ آکادمیک خواهد بود. در انتها باید اضافه کرد که سهامداران صنعت چاپ علمی نه تنها بر ذخیره سازی مسئولانه داده ها، بلکه بر دسترسی آسان آنها پیوسته تاکید دارند.

امروزه شرکت های فناوری و سرمایه گذاران فرشته – سرمایه گذارانی که سرمایه یک یا چند شرکت نوپا را فراهم می‌کنند و به ندرت در مدیریت شرکت دخالت می‌کنند. – نرم افزارها و سرویس های مرتبط با پژوهش را برای پژوهشگران به ارمغان آورده اند. نرم افزارهایی مانند Mendeley، Readcube و Endnote ذخیره سازی و ارجاع به داده های متنی را آسان می کنند که این امر به نوبه خود حجم زیادی از تحقیقات علوم انسانی و اجتماعی و مواد متنی علوم فنی و مهندسی و پزشکی را در بر می گیرد.

بسیاری اوقات دسترسی پذیری داده های موسسات پژوهشی و آزمایشگاه ها مستلزم به اشتراک گذاری داده ها توسط افراد شرکت کننده در پژوهش و شرکت های شخص ثالث می باشد. امروزه اجبار برای داده های باز، پژوهشگران را بین در اختیار گذاشتن داده های خود به صورت Open Access یا استفاده از پلتفرم های دسترسی اشتراکی مخیر نموده است.

امروزه شناسه ها و بانک های داده به صورت روز افزونی برای مدیریت موثر داده ها به کار می روند. برخی از مزایای استفاده از آنها شامل موارد ذیل می گردند:

  • پژوهش امن: شناسه ها و بانک های داده به فهرست کردن نقاط دسترسی و دسترسی بیشتر به داده ها کمک می کنند و بنابراین به پژوهشگران اجازه دسترسی امن بدون هیچ گونه جابجایی داده ناخواسته می دهند.
  • برندسازی داده ها: شناسه ها و بانک های داده باعث می گردند تا پژوهشگران داده های خود را به صورت طبقه بندی شده و به عنوان داده هایی جدید ذخیره نمایند.
  • تسهیل در دسترسی پذیری: همانطور که در بالا اشاره شد، شناسه ها و بانک های داده با ایجاد مجموعه های داده در یک محل دسترسی پذیری به داده ها را آسان می گردانند.

داده ها را می توان برای بازخوانی های جدید اختصاص داد. از آن جا که امروزه حجم زیادی پژوهش – هرچند با کیفیت پایین – صورت می گیرد، برندسازی پژوهش از اهمیت ویژه ای برخوردار است. با استفاده از شناسه ها و بانک های داده نه تنها می توان هویتی برای پژوهش ایجاد کرد، بلکه می توان از امنیت داده های ذخیره شده در یک محل اطمینان حاصل کرد.

راهکارهایی برای مدیریت داده های پژوهش

امروزه در کشورهای توسعه یافته طرح های پیوسته مدیریت داده به دلیل اعتبار و تکرارپذیری جای خود را در اسناد سرمایه گذاری، سوابق حمایت های مالی و اوراق رسمی به دست آورده اند. برای درک این مطلب در ذیل به راهکارهایی برای امنیت و مدیریت داده های پژوهش اشاره شده است:

  • تا جای ممکن اطمینان حاصل کنید که داده هایتان در فضای ابری ذخیره شده اند. برای این امر می توانید از حساب های خصوصی در سرویس های ابری یا در صورت امکان سیستم مدیریت داده دانشگاه خود استفاده نمایید. این امر احتمال از دست دادن داده ها را کمینه می کند.
  • داده ها را در قالب های آسان برای بازیابی و استفاده قرار دهید. این امر قابلیت جستجو را – به ویژه زمانی که داده ها باز و به اشتراک گذاشته شده اند – افزایش می دهد. استانداردسازی داده ها به عنوان بخش کلیدی بسیاری از قراردادهای سرمایه گذاری ظهور یافته است. اطمینان حاصل کنید که از مزایای نرم افزارهای ذخیره سازی، تفکیک و قالب بندی داده ها بهره گرفته اید.
  • شما می توانید داده های خود را به صورت Open Access – به دلیل برجستگی روزافزون آن با تمرکز ویژه بر جمع آوری و نگهداری داده ها – ذخیره نمایید.
  • ذخیره سازی داده های انباشته شده به صورت سازمان یافته را برای خود به عادت تبدیل کنید. داده ها را در فضایی قابل تشخیص و با دسترسی آسان طبقه بندی، قالب بندی و ذخیره نمایید.

اغلب اوقات داده ها به عنوان معدن طلای پژوهشگر توصیف می شود و البته این وصف دور از واقع نیست. داده های پژوهش نتیجه سرمایه گذاری عظیم مالی، زمانی و دیگر منابع محسوب می گردد. بنابراین نگهداری امن داده ها و بهبود دسترسی پذیری آنها نکته کلیدی پیشرفت های علمی می باشد. با این حال اغلب مدیریت داده ها را می توان به عنوان چالشی پایا برای پژوهشگران در سرتاسر مراحل حرفه شان در نظر گرفت.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *